حقوق مهاجرت و پناهندگی
زمان مطالعه
۱۰ دقیقه مطالعه
خیر؛ انبوه پرونده‌های معوق اداره مهاجرت، پناهندگی و شهروندی کانادا به‌خودی‌خود توجیه قانونی تأخیر طولانی نیست. دادگاه فدرال بررسی می‌کند که آیا تأخیر از آنچه ماهیت فرایند لازم دارد طولانی‌تر است، آیا شما در ایجاد آن نقشی داشته‌اید و آیا اداره مهاجرت توضیحی قانع‌کننده و مخصوص پرونده شما ارائه کرده است یا نه. اشاره کلی به «حجم کار» یا «بررسی امنیتی در جریان است» اغلب کافی نیست، اما توضیح مستند ممکن است پذیرفته شود.
اگر پرونده شما بسیار بیشتر از انتظار نزد اداره مهاجرت مانده است، این راهنما توضیح می‌دهد دادگاه‌های کانادا چگونه درباره غیرمعقول بودن تأخیر تصمیم می‌گیرند، زمان‌های اعلام‌شده رسیدگی چه نقشی دارند، بررسی امنیتی چگونه سنجیده می‌شود و چه کاری از دست شما برمی‌آید؛ از جمله درخواست دستور اجرای تکلیف (ماندموس) از دادگاه فدرال.
نکات کلیدی
فهرست مطالب
آزمون اصلی تأخیر غیرمعقول اداری از رأی «کونیل علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۱۹۹۸، بند ۲۳) می‌آید. تأخیر وقتی غیرمعقول است که سه شرط وجود داشته باشد:
دادگاه تجدیدنظر فدرال در سال ۲۰۲۶ در رأی «بنیسون علیه کانادا» (شماره ۵۳، بند ۹۸) توضیح داد که وقتی متقاضی نشان دهد تأخیر ــ بدون احتساب تأخیری که خودش یا وکیلش ایجاد کرده ــ از زمان ذاتی فرایند فراتر رفته است، بار اثبات به مرجع تصمیم‌گیر منتقل می‌شود تا توجیه قانع‌کننده ارائه کند. دادگاه همچنین گفت کمبود منابع اداری نمی‌تواند تأخیر بیش از حد را توجیه کند (بند ۶۶).
برای آشنایی با مراحل این دعوا، صفحه خدمات مهاجرت و پناهندگی ما را ببینید.
خیر. استانداردهای خدمت و زمان‌های تخمینی رسیدگی که اداره مهاجرت منتشر می‌کند تعهد الزام‌آور قانونی نیستند، اما دادگاه فدرال آن‌ها را مدرکی مفید می‌داند. دادگاه در رأی «آندرییندو علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۱۰۵۴، بند ۲۳) گفت اداره مهاجرت به استانداردهای منتشرشده خود ملزم نیست، اما این استانداردها معیاری مرتبط برای سنجش غیرمعقول بودن تأخیرند.
بنابراین عبور از زمان اعلام‌شده به اثبات شرط نخست کمک می‌کند، اما به‌تنهایی پیروزی در دعوا را تضمین نمی‌کند.
گاهی، اما فقط با مدرک. دادگاه فدرال حجم پرونده‌ها را نه خودبه‌خود کافی می‌داند و نه خودبه‌خود ناکافی. مهم این است که اداره مهاجرت با سوابق مناسب توضیح دهد چرا همین پرونده این‌قدر طول کشیده است.
برای نمونه، دادگاه در رأی «ژو علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۹۲۷) پذیرفت که کاهش چشمگیر ظرفیت پذیرش در گروه کسب‌وکار کبک، همراه با افزایش میانگین زمان رسیدگی، تأخیر را در آن پرونده توجیه می‌کند؛ اما تأکید کرد چنین کاهشی توجیه خودکار نیست و مدرک لازم است. در رأی «جاوید علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۳، شماره ۱۴۴۰) نیز گزارش دقیق از موجودی پرونده‌ها، اولویت‌ها و ترتیبات فدرال و استانی پذیرفته شد.
در مقابل، اظهار کلی درباره پرکاری اداره مهاجرت یا یادداشت‌های قدیمی که می‌گویند پرونده «در جریان است» معمولاً کافی نیست.
بررسی امنیتی و عدم پذیرش توسط آژانس خدمات مرزی کانادا و سرویس اطلاعات امنیتی کانادا بخش مهمی از رسیدگی است و دادگاه درباره مدت آن احترام قائل می‌شود؛ اما «بررسی امنیتی» دلیلی خودبه‌خود اثبات‌شده نیست.
دادگاه در رأی «جهانتیغ علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۳، شماره ۱۲۵۳، بند ۱۹)، که دکتر ثمین مرتضوی از دفتر وکالت پکس لا وکالت آن را بر عهده داشت، گفت اشاره صرف به بررسی امنیتی نمی‌تواند هر تأخیری را صرف‌نظر از مدت آن توجیه کند و وزیر اختیار نامحدود ندارد. در رأی «رغنگر علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۹۸۷، بند ۲۹)، این استدلال کلی که خدمت سربازی در ایران بررسی گسترده‌تری می‌طلبد تأخیر را توجیه نکرد؛ دادگاه گفت فهرست کردن عواملی که به‌طور کلی باعث تأخیر می‌شوند کافی نیست.
نتایج پرونده‌های گذشته تضمینی برای نتیجه مشابه نیست؛ هر پرونده به واقعیت‌های خاص خود بستگی دارد.
دستور دادگاه ممکن است متناسب با پرونده باشد. در رأی «خجیر علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۲۵۸)، درباره متقاضی‌ای که در یکی از یگان‌های سپاه پاسداران خدمت کرده بود، دادگاه دستور تصمیم درباره قابلیت پذیرش را داد، نه تصمیم نهایی درباره کل پرونده. در رأی «کواری‌زاده علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۱۱۳۳)، دادگاه دستور داد پس از ارائه اطلاعات خدمت سربازی، ظرف مدت معینی تصمیم گرفته شود. اما اگر اداره مهاجرت مدارک دقیق و مخصوص پرونده ارائه کند ــ مانند رأی نعیمی ــ ممکن است تأخیر موجه شناخته شود.
درخواست پیشین. طبق آزمون هشت‌مرحله‌ای رأی «اپوتکس علیه کانادا» (دادگاه تجدیدنظر فدرال، ۱۹۹۳) که در رأی بنیسون (بند ۱۶) تکرار شد، متقاضی باید حق روشن بر انجام تکلیف را نشان دهد؛ از جمله درخواست پیشین برای صدور تصمیم، مهلت معقول برای پاسخ و امتناع، که می‌تواند از تأخیر غیرمعقول استنباط شود. مدت ثابتی پس از درخواست تعیین نشده و به فرایند و پرونده بستگی دارد.
تأخیر ناشی از شما. تأخیری که متقاضی یا وکیلش ایجاد کرده محاسبه نمی‌شود. در رأی «عمادی علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۵، شماره ۱۳۱۶، بند ۷)، غیبت همسر در مصاحبه الزامی باعث شد متقاضی نتواند نشان دهد مسئول تأخیر نیست. اگر شرط لازم مانند انگشت‌نگاری انجام نشده باشد، ممکن است ساعت تأخیر معقول اصلاً آغاز نشده باشد.
آسیب. برخی آرای قدیمی آسیب جدی را لازم می‌دانستند. دادگاه تجدیدنظر فدرال در رأی بنیسون (بندهای ۱۲۰ و ۱۲۵) گفت این اشتباه بوده است؛ آسیب پیش‌شرط اثبات تأخیر غیرمعقول نیست، هرچند ممکن است در صلاحدید دادگاه مؤثر باشد.
ماندموس دستور دادگاه است که مقام دولتی را به انجام تکلیف قانونی‌اش ــ در اینجا صدور تصمیم درباره پرونده شما ــ ملزم می‌کند. این دستور اداره مهاجرت را به پذیرش درخواست ملزم نمی‌کند؛ فقط صدور تصمیم یا انجام مرحله‌ای مشخص را، اغلب ظرف مدتی معین، می‌خواهد.
طبق ماده ۷۲ قانون مهاجرت و حمایت از پناهندگان، بازبینی قضایی ــ از جمله درباره خودداری از اقدام ــ با درخواست اجازه رسیدگی از دادگاه فدرال آغاز می‌شود و آیین‌نامه دادگاه‌های فدرال در امور شهروندی، مهاجرت و پناهندگی مراحل و مهلت‌های دقیقی تعیین می‌کند. چون مهلت‌ها کوتاه‌اند، بهتر است زود مشاوره بگیرید.
ما مرجعی نیافتیم که اجازه دهد طرح دعوای ماندموس علیه شما به کار رود یا معیارهای قانونی درخواست اصلی را تغییر دهد؛ این دعوا درباره زمان است، نه ماهیت پرونده.
معمول است که اداره مهاجرت پس از ثبت دعوای ماندموس تصمیم بگیرد. در این صورت درخواست الزام معمولاً بی‌موضوع می‌شود (رأی «ابوحسینی علیه کانادا»، دادگاه فدرال، ۲۰۲۶، شماره ۱۱۲۲، بند ۴۴).
هزینه‌ها در دعاوی مهاجرتی استثنایی است: طبق قاعده ۲۲ آیین‌نامه یادشده، هزینه فقط با «دلایل خاص» صادر می‌شود. دادگاه در مواردی که تأخیر جدی و بی‌توضیح بوده، حتی پس از بی‌موضوع شدن پرونده، هزینه صادر کرده است ــ مانند رأی ابوحسینی و رأی «گیچورا علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۴، شماره ۱۷۵۶) ــ اما در رأی «سلاتورای علیه کانادا» (دادگاه فدرال، ۲۰۲۴، شماره ۱۵۴۸) که تصمیم اندکی پیش از جلسه صادر شد و تأخیر ناموجه ثابت نشد، هزینه‌ای تعلق نگرفت.
آیا پرونده شما بسیار بیشتر از انتظار نزد اداره مهاجرت مانده است؟ دکتر ثمین مرتضوی، وکیل مهاجرت و پناهندگی در دفتر وکالت پکس لا، به موکلان در سراسر کانادا در ارزیابی تأخیر، تنظیم درخواست کتبی و طرح دعوای ماندموس در دادگاه فدرال کمک می‌کند. مشاوره‌های مهاجرت به‌صورت آنلاین یا تلفنی از طریق دفتر ونکوور انجام می‌شود.
نه به‌طور خودکار. دادگاه فدرال فقط وقتی آن را می‌پذیرد که اداره مهاجرت با مدرک، تأخیر پرونده خاص شما را توضیح دهد.
طبق آزمون رأی کونیل، وقتی تأخیر طولانی‌تر از نیاز فرایند باشد، شما یا وکیلتان باعث آن نشده باشید و اداره مهاجرت توجیه قانع‌کننده‌ای نداده باشد.
خیر. الزام‌آور نیست، اما دادگاه فدرال آن را معیاری مرتبط برای سنجش تأخیر می‌داند.
ممکن است، اما فقط با مدارک مربوط به پرونده شما. اظهار کلی که بررسی امنیتی در جریان است معمولاً کافی نیست.
دستور دادگاه فدرال که اداره مهاجرت را به انجام تکلیف قانونی‌اش برای تصمیم‌گیری درباره پرونده شما، اغلب ظرف مدتی معین، ملزم می‌کند؛ نه به پذیرش درخواست.
بله. یکی از شرایط، درخواست پیشین برای صدور تصمیم، مهلت معقول و امتناع است که می‌تواند از تأخیر غیرمعقول استنباط شود.
خیر. دادگاه تجدیدنظر فدرال در سال ۲۰۲۶ گفت آسیب جدی شرط اثبات تأخیر غیرمعقول نیست، هرچند ممکن است در صلاحدید دادگاه مؤثر باشد.
بله. تأخیر ناشی از شما یا وکیلتان، یا انجام نشدن شرطی مانند انگشت‌نگاری یا مصاحبه، ممکن است مانع شود.
ما مرجعی نمی‌شناسیم که اجازه دهد این دعوا علیه شما به کار رود؛ موضوع آن زمان رسیدگی است، نه ماهیت پرونده.
درخواست الزام معمولاً بی‌موضوع می‌شود، اما دادگاه می‌تواند درباره هزینه‌ها در شرایط خاص تصمیم بگیرد.
هزینه در دعاوی مهاجرتی استثنایی است و دلایل خاص لازم دارد؛ دادگاه در برخی موارد تأخیر جدی و بی‌توضیح آن را صادر کرده است.
خیر. دادگاه فقط می‌تواند دستور صدور تصمیم یا انجام مرحله‌ای مشخص را بدهد.
این مطلب صرفاً جنبه اطلاع‌رسانی عمومی دارد و مشاوره حقوقی محسوب نمی‌شود. قوانین ممکن است تغییر کنند و هر پرونده شرایط خاص خود را دارد. مطالعه این مطلب رابطه وکیل و موکل ایجاد نمی‌کند. برای مشاوره درباره وضعیت خود، لطفاً با وکیل وقت مشاوره رزرو کنید.
سلب حمایت پناهندگی: استفاده از گذرنامه ملی طبق ماده ۱۰۸ قانون مهاجرت ممکن است به از دست رفتن حمایت و اقامت دائم بینجامد. عوامل گالیندو کامایو را بدانید.
تماس راستی‌آزمایی اداره مهاجرت و اطلاعات خلاف واقع: یک تماس می‌تواند طبق ماده ۴۰ قانون مهاجرت به محرومیت ۵ ساله برسد. استثنای اشتباه بی‌گناهانه را بشناسید.
معیار مشارکت ازوکولا، نحوه اعمال بند (ب) زیربند (۱) ماده ۳۵ قانون مهاجرت بر مقامات ارشد مقرر و معافیت وزارتی را بشناسید. پکس لا.
0 Comments