جریمه کار با ویزای توریستی در کانادا؛ عواقب حقوقی، اخراج و جریمه نقدی

پاسخ مستقیم: آیا کار با ویزای توریستی در کانادا جریمه نقدی ثابت دارد؟

کار کردن با ویزای توریستی کانادا معمولاً جریمه نقدی ثابت، آنی یا خودکار (مانند صدور قبض جریمه در محل) برای شخص کارگر ندارد. پیامد اصلی این اقدام، مجازات‌های مهاجرتی است. این موارد شامل تنظیم گزارش تخلف، از دست دادن وضعیت اقامت موقت (Loss of Status)، اعلام عدم پذیرش (Inadmissibility)، صدور دستور اخراج (Exclusion یا Removal Order) و ایجاد موانع سنگین برای دریافت هرگونه ویزا یا مجوز تحصیلی و کاری در آینده می‌باشد.

اگرچه در قانون مهاجرت و حفاظت از پناهندگان (IRPA) مجازات‌های نقدی تا سقف ۱۰,۰۰۰ یا ۵۰,۰۰۰ دلار پیش‌بینی شده، اما این مبالغ صرفاً حداکثر مجازات‌های کیفری در صورت تشکیل دادگاه و صدور محکومیت هستند و در عمل به عنوان جریمه اداری روزمره صادر نمی‌شوند. بررسی پرونده‌های پیچیده کاری توسط یک وکیل حقوق کار در کانادا در مجموعه‌های حقوقی معتبر نظیر دفتر وکالت پکس لا راهکار اصولی جهت شفاف‌سازی وضعیت اقامتی است.

تعریف قانونی کار در مقررات مهاجرت کانادا (IRPR)

ویزای توریستی صرفاً سندی برای درخواست ورود به خاک کانادا در مبادی مرزی است و به هیچ عنوان مجوزی برای اشتغال محسوب نمی‌شود. طبق ماده ۱۹۶ مقررات مهاجرت و حفاظت از پناهندگان (IRPR):

“A foreign national must not work in Canada unless authorized to do so by a work permit or these Regulations.”
(اتباع خارجی نباید در کانادا کار کنند مگر اینکه به موجب مجوز کار یا این مقررات مجاز شده باشند.)

همچنین بر اساس بند ۱ ماده ۸ مقررات IRPR، اصل بنیادین این است که مجوز کار باید پیش از ورود دریافت شود:

“A foreign national may not enter Canada to work without first obtaining a work permit.”

مفهوم حقوقی «کار» (Work) در قانون کانادا تنها به قراردادهای رسمی محدود نیست. طبق تعریف مندرج در IRPR، کار شامل هرگونه فعالیتی است که بابت آن دستمزد یا کمیسیون پرداخت شود، یا با فعالیت شهروندان و مقیمان دائم در بازار کار کانادا رقابت مستقیم داشته باشد. بنابراین اموری مانند کار در رستوران، پروژه‌های ساختمانی، نظافت، رانندگی، کارهای اداری یا فنی، دریافت دستمزد نقدی (Cash) یا کار توافقی بدون قرارداد، تماماً مصداق نقض قانون هستند.

جدول مقایسه‌ای پیامدهای حقوقی برای کارگر و کارفرما

پیامدهای مهاجرتی برای فرد (از دست دادن وضعیت و عدم پذیرش)

تمامی افراد دارای اقامت موقت موظف به رعایت شروط قانونی هستند. طبق بند ۲ ماده ۲۹ قانون IRPA، مقیم موقت باید از کلیه الزامات تعیین‌شده تبعیت نماید. علاوه بر این، بر اساس بند ۱(b) ماده ۱۸۳ مقررات IRPR، شرط مشخصی بر همه افراد مقیم موقت حاکم است:

“to not work, unless authorized by this Part or Part 11”
(کار نکردن، مگر اینکه طبق این بخش یا بخش ۱۱ مجاز شده باشد.)

در صورت نقض این شرط، فرد بر اساس بند a ماده ۴۱ قانون IRPA با عدم پذیرش مهاجرتی (Inadmissibility) مواجه می‌شود:

“A person is inadmissible for failing to comply with this Act … in the case of a foreign national, through an act or omission which contravenes, directly or indirectly, a provision of this Act.”

طبق بند b ماده ۴۷ قانون IRPA، در صورت احراز عدم رعایت شروط توسط افسر یا بخش مهاجرت (Immigration Division)، فرد به صورت خودکار وضعیت اقامت موقت خود را از دست می‌دهد. عواقب اجرایی این تصمیم عبارت‌اند از:

• تنظیم گزارش تخلف و عدم پذیرش بر اساس ماده ۴۴؛
• صدور دستور اخراج (Exclusion Order) و الزام به ترک فوری خاک کانادا طبق بند ۲ ماده ۴۸ قانون IRPA؛
• نیاز به اخذ مجوز رسمی از افسر برای هرگونه بازگشت بعدی به کانادا طبق بند ۱ ماده ۵۲ قانون IRPA؛
• بررسی موشکافانه سوابق مالی، حساب‌های بانکی و اظهارات در پرونده‌های بعدی.

بررسی رویه قضایی دادگاه فدرال در صدور دستور اخراج (Fivaz و Cox)

صدور دستور اخراج در تمامی پرونده‌ها روند یکسانی ندارد و تابع اختیارات قانونی افسر و قصد و نیت فرد است.

محدودیت اختیارات افسر در پرونده Fivaz v. Canada (2018 FC 764)

در پرونده Fivaz، دادگاه فدرال کانادا دستور اخراج (Exclusion Order) صادر شده توسط افسر را باطل اعلام کرد. دادگاه تصریح نمود که اگر فرد از قبل داخل کانادا حضور داشته باشد، افسر صرفاً به دلیل کار بدون مجوز در گذشته اختیار صدور مستقیم دستور اخراج را ندارد:

“Working without a permit is not a breach of the Act or Regulations for which the Officer had authorization to issue a removal order.”
(Fivaz at para. 25)

احراز قصد ادامه کار در پرونده Cox v. Canada (2019 FC 1414)

در نقطه مقابل، در پرونده Cox، دادگاه فدرال یک دستور اخراج یک‌ساله را تأیید کرد. تفاوت در این بود که افسر فقط به سابقه کار قبلی استناد نکرده بود، بلکه شواهد نشان می‌داد فرد قصد دارد در آینده نیز به کار بدون مجوز ادامه دهد:

“His conclusion, in my view, sanctions Mr. Cox for what he will do, rather than what he has done.”
(Cox at para. 29)

دادگاه تأکید کرد که شواهد پرونده حاکی از کار پیش‌رو (Upcoming work) در زمان ورود بوده است (Cox at para. 38). بنابراین، اگر افسر در مبادی ورودی یا بررسی پرونده احراز کند که شخص با هدف کار وارد شده یا قصد استمرار آن را دارد، ریسک صدور حکم اخراج قطعی خواهد بود.

سقف جریمه‌های مالی و کیفری در قانون IRPA

مسئولیت‌های کیفری برای کارگر

نقض شروط اقامت طبق بند ۱(a) ماده ۱۲۴ قانون IRPA جرم محسوب می‌شود. در صورت ورود پرونده به مراجع قضایی، مجازات‌های ماده ۱۲۵ به شرح زیر است:

• محکومیت خلاصه‌شده (Summary Conviction): جریمه نقدی حداکثر تا ۱۰,۰۰۰ دلار یا تا ۶ ماه حبس، یا هر دو.
• محکومیت با کیفرخواست (Indictment): جریمه نقدی حداکثر تا ۵۰,۰۰۰ دلار یا تا ۲ سال حبس، یا هر دو.

مسئولیت و جریمه کارفرما

استخدام فرد بدون مجوز کار طبق بند ۱(c) ماده ۱۲۴ قانون IRPA جرم است. طبق بند ۲ همین ماده، کارفرما نمی‌تواند ادعای بی‌اطلاعی کند؛ چرا که قانون مقرر می‌دارد فردی که دقت و بررسی لازم (Due Diligence) را برای اطمینان از وضعیت قانونی کارمند به کار نبندد، آگاه فرض می‌شود.

علاوه بر پیگرد قانونی، طبق مواد ۲۰۹.۹۵ و ۲۰۹.۹۸ تا ۲۰۹.۹۹ مقررات IRPR، کارفرمایان مشمول جریمه‌های اداری مالی (Administrative Monetary Penalties) و محرومیت‌های دوره‌ای از استخدام نیروی خارجی دارای ورک پرمیت خواهند شد. کارفرمایان و سازمان‌ها می‌توانند جهت ارزیابی دقیق ضوابط و انطباق با مقررات، با وکلای دفتر وکالت پکس لا در ارتباط باشند.

خطرات پنهان‌کاری و ارائه اطلاعات نادرست (Misrepresentation)

کتمان سابقه کار غیرمجاز در مصاحبه‌ها، مرزهای ورودی یا فرم‌های درخواست آتی به مراتب عواقب شدیدتری از خود کار بدون مجوز دارد. بند ۱(a) ماده ۴۰ قانون IRPA مقرر می‌دارد:

“A permanent resident or a foreign national is inadmissible for misrepresentation for directly or indirectly misrepresenting or withholding material facts relating to a relevant matter.”

طبق بند ۲(a) ماده ۴۰، عدم پذیرش ناشی از Misrepresentation منجر به ۵ سال ممنوعیت کامل از ورود و ماندن در کانادا می‌شود. همچنین طبق ماده ۱۲۸(a) قانون IRPA، ارائه اطلاعات خلاف واقع می‌تواند مجازات کیفری تا ۱۰۰,۰۰۰ دلار و تا ۵ سال حبس در پی داشته باشد.

چه فعالیت‌هایی نیازمند مجوز کار نیستند؟ (استثناهای قانونی)

برخی فعالیت‌های تجاری و حرفه‌ای از شمول الزام دریافت Work Permit خارج هستند. مواردی نظیر بازدیدهای تجاری (Business Visitor)، حضور در جلسات کاری، کنفرانس‌ها، مذاکرات قرارداد و برخی خدمات محدود پس از فروش ممکن است تحت استثناهای مقررات قرار گیرند.

لازم به تأکید است که صرف واریز حقوق از خارج کانادا برای معافیت کافی نیست؛ بلکه تمامی شرایط انطباق با مقررات تجاری باید دقیقاً احراز گردد، در غیر این صورت اصل ماده ۱۹۶ مبنی بر ممنوعیت کار حاکم خواهد بود.

اقدامات حقوقی ضروری در صورت انجام کار غیرمجاز

چنانچه در وضعیت ویزای توریستی کانادا اقدام به انجام کار کرده‌اید، رعایت نکات زیر از منظر انطباق قانونی ضروری است:

1. توقف فوری فعالیت غیرمجاز: ادامه کار را بلافاصله متوقف کنید و بدون بررسی دقیق وضعیت، مجدداً شروع نکنید.
2. حفظ مستندات و سوابق: تمامی مکاتبات، مدارک پرداخت و سوابق بانکی و مرزی را به صورت کامل نگهداری کرده و از حذف آنها خودداری فرمایید.
3. صداقت در پاسخ‌گویی: از ارائه هرگونه اظهارات کذب و متناقض اجتناب نمایید، اما پیش از ارائه توضیحات مفصل رسمی، از راهنمایی‌های یک وکیل حقوق کار در کانادا بهره‌مند شوید.
4. توجه به مهلت‌های قانونی CBSA: در صورت دریافت احضاریه، گزارش تخلف ماده ۴۴ یا اخطار اخراج، زمان‌بندی‌های قانونی برای دفاع را مد نظر قرار دهید.
5. انطباق سوابق در درخواست‌های آتی: در تقاضاهای آینده برای ویزای تحصیلی، کاری یا اقامت دائم، سوابق باید با دقت کامل و انطباق با واقعیت در پرونده درج گردند.

پرسش‌های متداول (FAQ)